| Historia dzielnicy  |  Kalendarium dziejów  |  Ciekawe miejsca i zabytki  |  Fotografie |
Brzeźno - historia dzielnicy |
|
| Pierwsza wzmianka o opisywanej okolicy pochodzi z 1323 r. Skromna osada rybacka należała wówczas do oliwskiego zgromadzenia cystersów. Nazwa została zapożyczona od pobliskiego jeziora, którego brzegi porośnięte były lasem brzozowym. Ciekawie przedstawia się ewolucja nazwy osady: Bresin (1480 r.), Brieszno (1570 r.), Bresen (1618 r.), wreszcie niemieckie Broesen. Przez kilkaset lat Brzeźno było skromną osadą o rybacko-rzemieślniczym charakterze. Spis z 1771 r. wykazał 194 mieszkańców wioski, z których 118 trudniło się rzemiosłem, a 78 rybołóstwem. Ludność z trudem wiązała koniec z końcem. Chętnie zatem podejmowano dodatkowe prace związane np. z pogłębianiem wiślanego toru wodnego, przeciąganiem łodzi przez Wisłę, czy też w wielu okolicznych zakładach rzemieślniczych.Przełom w dziejach niepozornej, niczym nie wyróżniającej się, osady przyniósł gdański rozdział epoki napoleońskiej (1807 - 1813). Francuzi zaszczepili nieufnym z początku gdańszczanom zamiłowanie do morskich kąpieli. Pierwszy zakład kąpielowy zbudowano według wizji lekarza Jana Haffnera, zasłużonego również w dziejach pobliskiego Sopotu. Pierwsze łazienki zostały zniszczone sztormową pogodą oraz oblężeniem miasta przez wojska carskie (1813). Ciekawy epizod historii Brzeźna wiąże się z późniejszą obecnością wojsk rosyjskich. W 1831 roku na brzeźniejskiej plaży zbudowano magazyny oraz stacje kwarantanny, które znacznie ułatwiły Rosjanom prowadzenie działań przeciw zataczającemu coraz szersze kręgi powstaniu listopadowemu. Dzięki carskim pieniądzom wybrukowano trakt prowadzący w stronę Nowego Portu (obecnie ul. Krasickiego) oraz zalesiono obszar wydmowy (dzisiejszy Park Brzeźnieński).W kolejnych dziesięcioleciach stopniowo zwiększało się rekreacyjne znaczenie Brzeźna. Okolica zyskała wygodne połączenie z Gdańskiem - szeroki trakt prowadzący przez Nowe Szkoty. Coraz częściej korzystano z parowych stateczków - po krótkim rejsie goście w Nowym Porcie przesiadali się na dorożki. W drugiej połowie XIX w. brzeźnieńskie kąpielisko nieco podupadło, lecz późniejsze inwestycje przyniosły kolejny rozkwit okolicy. Szczególnie ważna okazała się budowa połączenia tramwajowego z Gdańskiem. Letników przyciągały też inne atrakcje, szczególnie wychodzące daleko w morze molo (zbudowane w 1900), które w okresie międzywojennym zostało wydłużone do 200 m.Brzeźno zyskało zaszczytną pozycję najpopularniejszego kąpieliska gdańskiego - na przełomie XIX i XX w. miejscowość odwiedzało corocznie kilkadziesiąt tysięcy spragnionych odpoczynku gości. Brzeźno zajęło też ważne miejsce w układzie miejskich umocnień. W drugiej połowie XIX stulecia w okolicy zbudowano kilka fortów, które strzegły portu od strony Zatoki Gdańskiej. W 1914 r. Brzeźno zostało włączone w administracyjne granice Gdańska. Świetność nadmorskiej dzielnicy przekreśliły powojenne porządki. Podczas szturmu Armii Czerwonej na umocniony Gdańsk okolica nie doznała wielkich zniszczeń. W późniejszym okresie całkowicie jednak unicestwiono rekreacyjną infrastrukturę dzielnicy. Z plażowego krajobrazu zniknęły: dom zdrojowy, molo, muszla koncertowa, łazienki i wiele innych cennych obiektów. Zmienił się również charakter Brzeźna, w którym elegancka przedwojenna zabudowa został przytłoczona pozbawionymi wyrazu blokami. Obecne Brzeźno coraz odważniej nawiązuje do przedwojennego rozdziału własnej historii. Znakomitym posunięciem okazała się odbudowa mola, które w połączeniu z atrakcyjnym ciągiem spacerowym przyciąga niezliczone tłumy turystów. Świetnie się sprawdza nadmorska ścieżka rowerowa łącząca Brzeźno z Sopotem. Wiele wskazuje na atrakcyjną przyszłość dzielnicy, która po kilkudziesięciu latach nijakiej szarości wysunęła się na czoło turystycznego życia Gdańska. | |
| Historia dzielnicy  |  Kalendarium dziejów  |  Ciekawe miejsca i zabytki  |  Fotografie |